Przepisy i główne zasady
Podstawy prawne ruchu bezwizowego
Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2018/1806 z dnia 14 listopada 2018 r. wymieniające państwa trzecie, których obywatele muszą posiadać wizy podczas przekraczania granic zewnętrznych, oraz te, których obywatele są zwolnieni z tego wymogu:
- w art. 4 określa, iż od obywateli państw trzecich wymienionych w załączniku II do tego rozporządzenia nie wymaga się wiz przy przekraczaniu granic zewnętrznych oraz określa ogólne kategorie osób zwolnionych z obowiązku wizowego;
|
W przypadku niektórych obywatelstw wprowadzone jest dodatkowe obostrzenie w kontekście konieczności posiadania przez obywateli danego kraju paszportów biometrycznych odpowiednich adnotacji (lub ich braku). |
- w art. 6 określa dodatkowe kategorie osób, które mogą być zwolnione z obowiązku wizowego lub które mogą być wyłączone z tego zwolnienia na mocy jednostronnych postanowień lub umów bilateralnych;
|
Polska skorzystała z możliwości zwolnienia z obowiązku wizowego uczniów, od których normalnie wymagane są wizy, którzy mieszkają na stałe w jednym z państw zwolnionych z obowiązku wizowego albo w Szwajcarii lub Liechtensteinie, w sytuacji, gdy biorą udział w wycieczkach szkolnych odbywanych pod nadzorem nauczyciela szkoły (art. 24 ust. 2 ustawy o cudzoziemcach). Niektóre umowy bilateralne zawarte przez UE, wprowadzają ułatwienia dot. braku konieczności uzyskania wizy, wyłączenie dla posiadaczy paszportów dyplomatycznych, służbowych (serwisowych) oraz specjalnych. W przypadku Polski jako państwa członkowskiego Unii Europejskiej jednostronne ustanowienie dodatkowego zwolnienia z obowiązku wizowego dla obywateli państw trzecich lub wyjątku od zwolnienia wizowego może nastąpić w drodze rozporządzenia ministra właściwego do spraw zagranicznych wydawanego w porozumieniu z ministrem właściwym do spraw wewnętrznych na podstawie art. 58a ustawy z dnia 12 grudnia 2013 r. o cudzoziemcach. W przypadku wydania takiego rozporządzenia ustanawiającego dodatkowe zwolnienie z obowiązku wizowego, należy określić w nim także okres dozwolonego bezwizowego pobytu i jego niezbędne warunki. |
|
Więcej informacji o polityce wizowej UE i zwolnieniach z obowiązku posiadania wizy znajdziesz na stronie Komisji Europejskiej - otwórz link. |
Kategorie osób zwolnionych z obowiązku wizowego (art. 4 ust. 2)
Z obowiązku wizowego zwolnione są następujące kategorie osób, które wymienione są w załączniku I do rozporządzenia (UE) 2018/1806 jako osoby, od których wymagane jest posiadanie wiz:
- osoby przekraczające granice w ramach małego ruchu granicznego;
- uczniowie zamieszkujący na stałe na terytorium państw członkowskich, biorący udział w wycieczce szkolnej w grupie uczniów pod opieką nauczyciela z danej szkoły;
- osoby posiadające status uchodźcy i bezpaństwowcy oraz inne osoby nieposiadające obywatelstwa żadnego państwa, zamieszkujące na stale w państwie członkowskim i są posiadaczami dokumentu podróży wydanych przez to państwo członkowskie.
Dalsze kategorie - zgodnie z prawem krajowym
Dodatkowo państwa członkowskie mogą zwolnić (na mocy własnej decyzji lub umów dwustronnych) z obowiązku wizowego następujące kategorie:
- posiadaczy paszportów dyplomatycznych, paszportów służbowych (serwisowych)/urzędowych (oficjalnych), lub paszportów specjalnych;
- członków cywilnych załóg statków powietrznych i morskich w trakcie wykonywania czynności służbowych;
- członków cywilnych załóg statków morskich w trakcie pobytu na lądzie, którzy posiadają książeczkę marynarską;
- członków misji pomocowych lub ratunkowych w razie katastrofy lub wypadku;
- cywilnych załóg statków żeglujących po międzynarodowych wodach śródlądowych;
- posiadaczy dokumentów podróży wydawanych urzędnikom przez międzynarodowe organizacji międzyrządowe, których członkiem jest co najmniej jedno państwo członkowskie lub inne organizacje uznawane za podmioty prawa międzynarodowego;
- uczniów posiadających jedno z obywatelstw wymienionych w załączniku I do rozporządzenia oraz zamieszkujących na stałe w na terytorium Szwajcarii lub Liechtensteinu, biorących udział w wycieczce szkolnej w grupie uczniów pod opieką nauczyciela z danej szkoły;
- osoby posiadające status uchodźcy i bezpaństwowca, przebywających na stałe w kraju, który wydał im dokument podróży, należącym do państw z załącznika II;
- członków sił zbrojnych podróżujących w sprawach NATO lub Partnerstwa dla Pokoju;
- osoby posiadające status uchodźcy, bezpaństwowca lub nieposiadające innego dokumentu podróży wydanego przez Irlandię i uznawanego przez dane państwo członkowskie.
Państwa członkowskie mogą przewidzieć wyjątki od zwolnienia z obowiązku wizowego określonego w art. 4 rozporządzenia (UE) 2018/1806 w stosunku do osób prowadzących działalność zarobkową w trakcie swego pobytu, ale Polska nie przewiduje wyłączenia z tego tytułu. Posiadacze zezwoleń na pracę, zezwoleń na pracę sezonową, osoby wskazane w oświadczeniach o powierzeniu pracy lub innych tytułów pobytowych umożliwiających dostęp do rynku pracy nie muszą dodatkowo posiadać wiz.
Dodatkowo państwo członkowskie może wyłączyć od zwolnienia z obowiązku posiadania wiz następujące kategorie osób:
- posiadaczy paszportów dyplomatycznych, paszportów służbowych (serwisowych)/urzędowych (oficjalnych), lub paszportów specjalnych;
- członków cywilnych załóg statków powietrznych i morskich w trakcie wykonywania czynności służbowych;
- członków cywilnych załóg statków morskich w trakcie pobytu na lądzie, którzy posiadają książeczkę marynarską;
- członków misji pomocowych lub ratunkowych w razie katastrofy lub wypadku;
- cywilnych załóg statków żeglujących po międzynarodowych wodach śródlądowych;
- posiadaczy dokumentów podróży wydawanych urzędnikom przez międzynarodowe organizacji międzyrządowe, których członkiem jest co najmniej jedno państwo członkowskie lub inne organizacje uznawane za podmioty prawa międzynarodowego.